ลุงบุญมีระลึกชาติ..คำพิพากษากลับด้าน

        มองดูการได้รับรางวัลปาล์มทองคำภาพยนตร์เรื่องสั้น"ลุงบุญมีระลึกชาติ"ของ อภิชาติพงศ์  วีระเศรษฐกุล และคำวิจารณ์เกี่ยวกับความขัดแย้งการเมืองของไทย ก็เริ่มเห็นมุมมองของนักสร้างภาพยนตร์คนนี้ที่มีแรงบันดาลใจมาจากปัญหาของสังคมไทยที่ซับซ้อนแทรกซึมเข้าไปอยู่ทุกหัวระแหง ดั่งโรคระบาดแพร่เชื้อโรคร้ายเข้าไปสู่กลุ่มคนทุกชนชั้น จากครอบครัวใหญ่คือชาติสู่ครอบเล็กที่ถกเถียงกันทะเลาะกันแบ่งฝ่ายกัน หากถอยออกมาจากพื้นที่ๆเกิดความวุ่นวายก็จะมองเห็นคนวิกลจริตกำลังถกเถียงทะเลาะกันอยู่มากมาย และหาสาเหตุเรื่องราวที่เกิดขึ้นไม่เจอ หากจะมองออกมาจากมุมมองของอภิชาติพงศ์  วีระเศรษฐกุล ก็จะคล้ายกับครอบครัวของลุงบุญมี ที่กำลังล่มสลายไปตามกาลเวลาตามกฏของธรรมชาติซึ่งมันก็ไม่แปลกเพราะมันเป็นแค่มุมมองหนึ่งเท่านั้น แต่ก็ต้องถามต่อไปว่าในหมู่บ้านที่ลุงบุญมีอาศัยอยู่มานานผ่านภพชาติแล้วชาติเล่า ครอบครัวอื่นนั้นอยู่เป็นปกติวิสัยหรือเปล่า หรืออาการหนักกว่าครอบครัวลุงบุญมีก็อาจจะเป็นไปได้  ถ้าครอบครัวลุงบุญมี นั้นมีความร่ำรวยสุขสบายกว่าครอบครัวอื่นย่อมมีที่มาอันเป็นสาเหตุมาจากการกระทำสิ่งรอบข้างเพื่อจุดประสงค์ให้ครอบครัวนี้มีอันเป็นไปตามนั้น และถ้ามองให้เห็นภาพได้ชัดเจนยิ่งขึ้นต้องมองไปยังหมู่บ้านอื่นๆที่อยู่รอบข้างอีกว่าตอนนี้เขาอยู่กันอย่างไร มีอดีตที่เกิดวิกฤติกาลคล้ายดั่งครอบครัวลุงบุญมีรึเปล่า ถ้าหมู่บ้านอื่นยังลำบากเข้ามาพึ่งพาหมู่บ้านที่ลุงบุญมีอยู่ย่อมเป็นคำตอบอย่างดีว่า หมู่บ้านนี้เจริญอยู่ได้มาเพราะสาเหตุอะไร และการเปลี่ยนแปลงของหมู่บ้านอื่นเกิดมาจากสาเหตุเพราะคนในหมู่บ้านแตกความสามัคคีแก่งแย่งชิงดีชิงเด่นเบียดเบียนชักศึกเข้าบ้านทำลายกลุ่มคนที่อยู่สูงกว่าอันเป็นมันสมองของสังคมเพียงเพราะมองเขาอย่างอิจฉาริษยาต้องทำลายให้สิ้นซากไป แล้วคงจะมีสังคมเสมอภาคถ้ามองอคติอย่างนี้แล้วอันตรายมาก เพราะตัวเราจะไม่แตกต่างจากคนอื่นที่เรารังเกียจหรืออาจจะโง่เง่าตกเป็นเครื่องมือของคนชั่วที่กระหายอำนาจคอยควบคุมเรื่องราวอยู่เบื้องหลัง..
        ถ้าครอบครัวของลุงบุญมีถึงคราวล่มสลายย่อมเป็นไปตามกรรมของสัตว์โลก แต่คนที่อยู่ต่อไปพึงตระหนักและระลึกอยู่เสมอว่ามีใคร กลุ่มคนใด ที่ต้องการอำนาจต่อจากครอบครัวลุงบุญมี หรือคอยแอบทำลายครอบครัวลุงบุญมี เราต้องเอากลุ่มบุคคลนั้นออกไปจากหมู่บ้านโดยเร็ว หากเรายังคงชื่นชมกลุ่มบุคคลนี้หลงใหลปลื้มปิติในกับดักสิ่งนี้ นั่นหมายถึงความวิบัติและล่มสลายจะเข้ามาเยือนเหมือนดั่งหมู่บ้านรอบๆครอบครัวลุงบุญมีนั่นเอง
        จงมองสิ่งที่เกิดขึ้นอย่างเข้าใจและเป็นไป ครอบครัวลุงบุญมีเกิดปรากฏการณ์นี้ขึ้นได้อย่างไร ทำไมลูกของลุงบุญมีจึงวิกลจริตมีเมียเป็นลิงผีในป่าใหญ่  ทำไมภรรยาลุงบุญมีจึงเสียชีวิตเพราะการกระทำของใคร ทำไมลุงบุญมีจึงต้องฆ่าดอมมิวนิสต์ หรือสาเหตุทุกสิ่งทุกอย่างมันเกิดมาจากสิ่งรอบข้างของครอบครัวลุงบุญมี หรือคนใกล้ชิดลุงลุงบุญมี ภรรยาลุงบุญมีและลูกของลุงบุญมีและแผ่ขยายรัศมีออกไปกว้างขึ้นๆจากหมู่บ้านไปสู่หมู่บ้านอื่น จังหวัดอื่น ประเทศอื่นหรือทั่วโลก จึงไม่แปลกที่คนรับรู้ข่าวสารกว้างและหลากหลายจะได้โอกาสมากขึ้นเรียกร้องมากขึ้นแต่สิ่งสำคัญนั้นอยู่ที่ สติปัญญาของตัวเราต่างหากที่จะแยกแยะข่าวสาร ความรู้ที่เข้ามาในความคิดของเรา เป็นมาตรวัดคุณค่าของคนๆนั้นว่าเป็นคนโง่ ฉลาด ปัญญา หากเราเรียนรู้มากแต่ถูกครอบงำโดยองค์ความรู้ที่เป็นอวิชานั่นมิเท่ากับสังคมได้สร้างคนโง่ที่อันตรายต่อสังคมตนเองสร้างความเสื่อมเสียและทำลายให้กับสังคมเราเองอย่างมหันต์ทีเดียว..
         เรื่องลุงบุญมีระลึกชาติที่กล่าวขานกันกว้างขวางทำให้นึกถึงงานประพันธ์ของ ชาติ กอบจิตติ เรื่อง"คำพิพากษา"ทั้งที่เรื่องราวไม่เหมือนกันแตกต่างกันแต่ทำไมตัวเรากลับรู้สึกว่าเรื่องสองเรื่องนี้มันมีที่มาที่ไปจากรากเหง้าเดียวกันเพียงแต่ตัวเอกของเรื่องมันอยู่ในตำแหน่งตรงกันข้ามอย่างสุดขั้ว จึงขอใช้นิยามของ 2 เรื่องนี้ว่า"คำพิพากษากลับด้าน"หรือ"คู่ขนานตรงข้าม"
ข้อความนี้ถูกเขียนใน อมนุษย์ คั่นหน้า ลิงก์ถาวร

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s